گنج و دفینه ،طلسم و دعا

یکی از موارد پرکاربرد و نیز قابل توجه در گنج یابی و کاوش دفینه استفاده زیاد از کلمه دعا و طلسم است فرضا می گویند فلان گنج طلسم شده و یا دفینه ای که ابطال طلسم ندارد قابل برداشت نیست و یا برای رسیدن به فلان گنج باید دعای گنج یابی را بدانید . لذا در اینجا معنای طلسم و فرقش با دعا آمده است:
نوشته‌ای از کلمات و اشکال و ارقام و جداول است که دعانویسان وجادوگران و فال‌بینان، بسته به میزان ماندگاری مورد نظرشان، روی کاغذ وتکه فلز و پوست و حیوانات نقش می‌کنند. تفاوت مهم میان دعا و طلسم این است  که دعا را به زبان مرسوم و کامل می‌نویسند، ولی در طلسم کلماتی از دعا رابا حروف لایقرایی، خط و نقطه و حروف شکلی می‌نویسند و به همین دلیل فهمنوشته‌های روی آن برای عوام ممکن نیست. پاره‌ای بر این باورند که این طلسم بر پایه دعایی که هنگام ساخت آن خوانده شده یا روی آن نوشته شده باشددارای اثر و توانایی خواهد بود. این واژه از فارسی به دیگر زبان‌ها چون عربی (در عربی طِلَسم و جمعش طلاسم) و انگلیسی (در انگلیسی talisman) راه یافته است.